Xác suất vỡ nợ

Xác suất vỡ nợ (PD) là gì?

Xác suất vỡ nợ (Probability of Default - PD) là xác suất khách hàng không thực hiện được nghĩa vụ trả nợ đúng hạn theo hợp đồng tín dụng trong một khoảng thời gian nhất định, thường được tính trong vòng 1 năm. PD là tham số nền tảng trong hệ thống xếp hạng tín dụng và tính toán vốn yêu cầu theo chuẩn Basel II tại Việt Nam.

Phân loại nợ theo xác suất vỡ nợ

Theo Thông tư 11/2021/TT-NHNN quy định về phân loại tài sản có và trích lập dự phòng rủi ro, các khoản nợ được chia thành 5 nhóm: Nợ đủ tiêu chuẩn (Nhóm 1), Nợ cần chú ý (Nhóm 2), Nợ dưới tiêu chuẩn (Nhóm 3), Nợ nghi ngờ (Nhóm 4) và Nợ có khả năng mất vốn (Nhóm 5), mỗi nhóm tương ứng với mức PD khác nhau.

Đặc điểm chính

• PD được ước lượng dựa trên dữ liệu lịch sử, mô hình thống kê và xếp hạng tín dụng nội bộ
• Theo Quyết định 480/QĐ-NHNN về Đề án áp dụng Basel II, ngân hàng phải xây dựng hệ thống xếp hạng tín dụng để ước lượng PD
• PD là đầu vào của công thức tính tổn thất kỳ vọng: EL = PD × LGD × EAD
• PD càng cao thì rủi ro tín dụng càng lớn, ảnh hưởng đến lãi suất cho vay và mức trích lập dự phòng

Ví dụ minh họa

Khách hàng B được xếp hạng tín dụng nội bộ BBB với PD = 3%/năm, nghĩa là trong 100 khách hàng có cùng hạng, có 3 khách hàng có khả năng vỡ nợ trong vòng 1 năm tới. Ngân hàng sử dụng PD này để định giá khoản vay, quyết định cấp tín dụng và trích lập dự phòng rủi ro theo Thông tư 11/2021/TT-NHNN.