Trụ cột 2 - Basel

Trụ cột 2 - Basel là gì?

Trụ cột 2 Basel (Pillar 2) gồm hai thành phần: Quy trình đánh giá mức đủ vốn nội bộ (ICAAP) do ngân hàng thực hiện và Quy trình rà soát giám sát (SREP) do cơ quan quản lý (NHNN) thực hiện, nhằm đảm bảo mức vốn phù hợp với toàn bộ rủi ro thực tế, không chỉ rủi ro theo Trụ cột 1. Tại Việt Nam, Quyết định 689/QĐ-NHNN ngày 12/4/2017 phê duyệt lộ trình áp dụng Basel II, yêu cầu các ngân hàng triển khai ICAAP theo Thông tư 13/2019/TT-NHNN.

Đặc điểm

• ICAAP: ngân hàng tự xác định vốn kinh tế (economic capital) cho rủi ro tín dụng, thị trường, hoạt động và các rủi ro Trụ cột 2 như rủi ro tập trung, rủi ro lãi suất sổ ngân hàng (IRRBB), rủi ro chiến lược, rủi ro danh tiếng.
• SREP: NHNN đánh giá chất lượng khung ICAAP, yêu cầu thêm vốn (Pillar 2 Requirement - P2R) hoặc đưa ra khuyến nghị (Pillar 2 Guidance - P2G).
• Stress test: ngân hàng chạy ít nhất 3 kịch bản (cơ sở, bất lợi, cực đoan) để đo lường tác động đến CAR, kế hoạch khôi phục vốn.
• Căn cứ pháp lý: Điều 9-12 Thông tư 13/2019/TT-NHNN quy định yêu cầu vốn Pillar 2.

Ví dụ

BIDV xây dựng khung ICAAP với vốn kinh tế rủi ro tín dụng tính theo VaR 99,9% của danh mục, bổ sung thêm vốn cho rủi ro tập trung ngành bất động sản (chiếm khoảng 15% tổng dư nợ). Kết quả stress test năm 2022 cho thấy trong kịch bản nợ xấu tăng gấp đôi và GDP suy giảm 3%, CAR của BIDV giảm từ 9,8% xuống 7,5% - vẫn trên ngưỡng 8% theo Thông tư 41/2016/TT-NHNN và NHNN chấp thuận kế hoạch tăng vốn P2R của ngân hàng.