Tỷ lệ an toàn vốn tối thiểu

Tỷ lệ an toàn vốn tối thiểu (CAR) là gì?

Tỷ lệ an toàn vốn tối thiểu (Capital Adequacy Ratio - CAR) là chỉ tiêu đo lường năng lực tài chính của ngân hàng, được tính bằng tỷ lệ phần trăm giữa Vốn tự có và Tổng tài sản có rủi ro (TAR). Theo Thông tư số 41/2016/TT-NHNN (có hiệu lực từ 01/01/2020 cho các NHTM), tỷ lệ CAR tối thiểu là 8%, trong đó vốn cấp 1 tối thiểu 6%. Đây là chuẩn mực Basel II được nội luật hóa tại Việt Nam.

Công thức tính

• CAR = (Vốn tự có / Tổng tài sản có rủi ro) × 100%
• Vốn tự có = Vốn cấp 1 (vốn cổ phần, lợi nhuận giữ lại, dự phòng) + Vốn cấp 2 (trái phiếu dài hạn, dự phòng bổ sung).
• Tổng tài sản có rủi ro bao gồm: rủi ro tín dụng (hệ số 0%-150% theo nhóm nợ), rủi ro thị trường, rủi ro hoạt động.

Ví dụ minh họa

Ngân hàng B cuối năm có: Vốn tự có = 12.000 tỷ đồng (Vốn cấp 1: 9.000 tỷ, Vốn cấp 2: 3.000 tỷ); Tổng tài sản có rủi ro = 130.000 tỷ đồng. Khi đó: CAR = (12.000/130.000) × 100% = 9,23%. Như vậy ngân hàng B đáp ứng yêu cầu tối thiểu 8% theo Thông tư 41, đồng thời vốn cấp 1/TAR = 6,92% > 6% (đạt chuẩn). Nếu CAR xuống dưới 8%, NHNN sẽ áp dụng các biện pháp xử lý theo Điều 13 Thông tư 41/2016/TT-NHNN như: yêu cầu tăng vốn, hạn chế chi trả cổ tức, hoặc tái cơ cấu.