Rủi ro thanh khoản

Rủi ro thanh khoản là gì?

Rủi ro thanh khoản (Liquidity Risk) là nguy cơ tổ chức tín dụng không có đủ khả năng đáp ứng các nghĩa vụ thanh toán khi đến hạn, hoặc chỉ đáp ứng được với chi phí cao bất hợp lý. Loại rủi ro này được quy định cụ thể trong hệ thống pháp luật Việt Nam, nổi bật là Luật Các tổ chức tín dụng 2010 (Luật số 47/2010/QH12) sửa đổi, bổ sung năm 2017 và Thông tư 22/2019/TT-NHNN quy định các giới hạn, tỷ lệ đảm bảo an toàn trong hoạt động của tổ chức tín dụng.

Đặc điểm

• Rủi ro thanh khoản vốn (Funding Liquidity): Ngân hàng không huy động đủ nguồn vốn để đáp ứng nhu cầu rút tiền, cho vay hoặc chi trả.
• Rủi ro thanh khoản thị trường (Market Liquidity): Không thể bán tài sản nhanh chóng mà không chịu lỗ do thị trường mỏng hoặc biến động giá.
• Tỷ lệ khả năng thanh toán (LCR) tối thiểu 100% theo Khoản 1 Điều 9 Thông tư 22/2019/TT-NHNN.
• Tỷ lệ nguồn vốn ngắn hạn sử dụng cho vay trung, dài hạn không vượt quá 40% (Khoản 2 Điều 10 Thông tư 22/2019/TT-NHNN).
• Ngân hàng phải duy trì dự trữ thanh khoản, quản lý kỳ hạn đối với tài sản có và nợ phải trả.

Ví dụ

Năm 2008, Ngân hàng TMCP Đông Á (DAB) đối mặt khủng hoảng thanh khoản nghiêm trọng do tin đồn và hiện tượng rút tiền hàng loạt, buộc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) phải can thiệp bằng khoản vay đặc biệt. Một ví dụ khác: Ngân hàng Y ghi nhận LCR quý 4 chỉ đạt 85% - dưới ngưỡng 100% theo quy định - sẽ bị NHNN xử phạt vi phạm hành chính tại Nghị định 88/2019/NĐ-CP và yêu cầu xây dựng phương án khắc phục trong thời hạn nhất định.