Bảo hiểm bắt buộc

Bảo hiểm bắt buộc là gì?

Theo Điều 4 Luật Kinh doanh bảo hiểm số 08/2022/QH15, bảo hiểm bắt buộc là loại hình bảo hiểm mà pháp luật yêu cầu các chủ thể thuộc đối tượng phải mua. Người thuộc diện bắt buộc không được từ chối tham gia và phải đóng phí đầy đủ theo định kỳ. Đây là công cụ an sinh xã hội và bảo vệ quyền lợi cộng đồng do Nhà nước quản lý chặt chẽ.

Đặc điểm chính

• Tính bắt buộc: Chủ thể thuộc đối tượng phải tham gia, áp dụng phổ biến cho người sử dụng lao động và chủ phương tiện theo Luật BHXH 2014.
• Phí bảo hiểm cố định: Mức phí do Nhà nước ấn định hoặc Bộ Tài chính ban hành, các bên không thỏa thuận thay đổi.
• Quyền lợi ấn định: Mức chi trả, điều kiện hưởng và thời hạn đã được luật quy định sẵn.
• Các loại phổ biến: BHXH bắt buộc, BHYT bắt buộc (Luật BHYT 2008 sửa đổi 2024), bảo hiểm TNDS xe cơ giới (Nghị định 03/2023), bảo hiểm cháy nổ bắt buộc (Nghị định 23/2018/NĐ-CP).

Ví dụ minh họa

Công ty TNHH ABC có 30 nhân viên. Hằng tháng, doanh nghiệp phải trích 17,5% quỹ lương đóng BHXH, BHYT, BHTN bắt buộc cho người lao động theo Luật BHXH 2014. Nếu trốn đóng hoặc đóng thiếu, doanh nghiệp bị xử phạt 12-15% tổng số tiền phải đóng theo Điều 122 Luật BHXH, đồng thời bị truy thu kèm lãi chậm nộp.