Bài viết liên quan
Quản trị rủi ro
Tỷ lệ nợ xấu (NPL)
Non-Performing Loan Ratio
Tỷ lệ nợ xấu (NPL ratio) là chỉ tiêu đo lường chất lượng tài sản - tiêu chí A (Asset Quality) trong hệ thống CAMELS, được tính bằng Dư nợ xấu / Tổng dư nợ tín dụng × 100%. Theo Thông tư 11/2021/TT-NHNN, tỷ lệ nợ xấu tối đa của TCTD Việt Nam không vượt quá 3%.
Tỷ lệ nợ xấu (NPL ratio) là gì?
Nợ xấu là các khoản vay thuộc nhóm 3, 4, 5 theo Chuẩn mực phân loại nợ tại Thông tư 11/2021/TT-NHNN (thay thế Thông tư 02/2013, 09/2014). NPL là thước đo quan trọng nhất đánh giá chất lượng tín dụng và hiệu quả quản trị rủi ro của ngân hàng.
Phân loại nợ theo Thông tư 11/2021
- Nhóm 1 - Nợ đủ tiêu chuẩn: Trả nợ đúng hạn, không có dấu hiệu bất thường.
- Nhóm 2 - Nợ cần chú ý: Quá hạn từ 10-90 ngày.
- Nhóm 3 - Nợ dưới tiêu chuẩn: Quá hạn 91-180 ngày.
- Nhóm 4 - Nợ nghi ngờ: Quá hạn 181-360 ngày.
- Nhóm 5 - Nợ có khả năng mất vốn: Quá hạn trên 360 ngày.
Công thức tính
- NPL (%) = (Dư nợ nhóm 3 + 4 + 5) / Tổng dư nợ × 100%.
- Trích lập dự phòng cụ thể: 25% cho nhóm 3, 50% cho nhóm 4, 100% cho nhóm 5.
- Trích lập dự phòng chung: 0,75% tổng dư nợ nhóm 1 theo Thông tư 11/2021.
Ý nghĩa trong CAMELS
Khi NPL vượt 3%, ngân hàng bị xếp hạng thấp về tiêu chí A, kéo theo xếp hạng CAMELS tổng thể suy giảm. NHNN có thể yêu cầu ngân hàng tăng cường trích lập dự phòng, hạn chế cấp tín dụng mới, hoặc xử lý nợ bằng tài sản đảm bảo.
Ví dụ
Cuối 2023, NPL toàn hệ thống TCTD Việt Nam khoảng 2,04% - mức thấp nhất 5 năm. Tuy nhiên, nếu tính cả nợ bán cho VAMC (Công ty Quản lý tài sản của các TCTD Việt Nam), tỷ lệ nợ xấu thực tế có thể lên tới 5-6%, cho thấy chất lượng tài sản vẫn là thách thức lớn trong quản trị rủi ro ngân hàng.