Nợ phải trả

Nợ phải trả là gì?

Nợ phải trả (Liabilities) là nghĩa vụ tài chính hiện tại của doanh nghiệp phát sinh từ các giao dịch, sự kiện đã xảy ra trong quá khứ, mà doanh nghiệp bắt buộc phải thanh toán cho các bên liên quan (chủ nợ, nhà cung cấp, nhân viên, cơ quan thuế, ngân hàng...). Theo Chuẩn mực kế toán Việt Nam VAS 01 và Thông tư 200/2014/TT-BTC của Bộ Tài chính, nợ phải trả là một trong hai nguồn hình thành tài sản, được trình bày riêng trên Bảng cân đối kế toán.

Đặc điểm

• Phân loại thành 2 nhóm: Nợ ngắn hạn (kỳ hạn thanh toán dưới 12 tháng hoặc trong chu kỳ kinh doanh - gồm vay ngắn hạn, phải trả người bán, thuế và các khoản phải nộp Nhà nước, phải trả người lao động) và Nợ dài hạn (trên 12 tháng - gồm vay dài hạn, trái phiếu phát hành, phải trả dài hạn khác).
• Được ghi nhận khi có xác suất thanh toán nghĩa vụ > 50% và giá trị có thể ước tính đáng tin cậy (theo VAS 15).
• Doanh nghiệp có nghĩa vụ thanh toán bằng tiền, tài sản, dịch vụ hoặc chuyển đổi thành cổ phiếu theo thỏa thuận.
• Khác với vốn chủ sở hữu: nợ phải trả luôn có thời hạn, đối tượng và nghĩa vụ hoàn trả cụ thể.

Ví dụ

Công ty TNHH Thương mại DEF tính đến 31/12/2024 có các khoản nợ phải trả như sau - Nợ ngắn hạn: vay ngân hàng BIDV 3 tỷ (đáo hạn 6/2025), phải trả nhà cung cấp 800 triệu, thuế GTGT và thuế TNDN phải nộp 500 triệu, lương phải trả CBCNV 200 triệu. Nợ dài hạn: phát hành trái phiếu 5 năm trị giá 10 tỷ đồng. Tổng nợ phải trả là 14,5 tỷ đồng, chiếm 58% tổng nguồn vốn - phản ánh doanh nghiệp đang sử dụng đòn bẩy tài chính khá cao.