Nền kinh tế mở

Nền kinh tế mở là gì?

Nền kinh tế mở (Open Economy) là mô hình kinh tế quốc gia cho phép tự do giao thương, đầu tư, dịch chuyển vốn và lao động với các quốc gia khác trên cơ sở tôn trọng các cam kết quốc tế. Tại Việt Nam, quá trình mở cửa kinh tế được thể chế hóa qua Hiến pháp 2013 (Điều 28) và các FTA thế hệ mới như CPTPP, EVFTA, RCEP.

Đặc điểm chính

• Tự do hóa thương mại: Xóa bỏ rào cản thuế quan và phi thuế quan theo lộ trình cam kết WTO (Việt Nam gia nhập 11/01/2007) và các FTA.
• Tự do hóa đầu tư: Cho phép nhà đầu tư nước ngoài (FDI) thành lập doanh nghiệp theo Luật Đầu tư 2020 (Luật số 61/2020/QH14), với ngành nghề kinh doanh có điều kiện được quy định rõ.
• Tự do hóa tài chính: Cho phép chuyển đổi ngoại tệ theo Luật Các tổ chức tín dụng 2024 và quản lý của Ngân hàng Nhà nước (NHNN).
• Hội nhập sâu rộng: Việt Nam đã ký kết 15 FTA, trong đó EVFTA có hiệu lực từ 01/08/2020 cam kết cắt giảm 48.5% thuế suất về 0%.

Ví dụ minh họa

Năm 2024, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu Việt Nam đạt trên 786 tỷ USD, trong đó xuất khẩu sang EU tăng 14.4% nhờ EVFTA. Doanh nghiệp FDI như Samsung Thái Nguyên xuất khẩu điện thoại, đóng góp 20% tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước, minh chứng cho lợi thế của nền kinh tế mở trong thu hút công nghệ và tạo việc làm.