Mạng thần kinh nhân tạo

Mạng thần kinh nhân tạo là gì?

Mạng thần kinh nhân tạo (Artificial Neural Network - ANN) là mô hình học máy được xây dựng mô phỏng cấu trúc và hoạt động của hệ thần kinh sinh học, gồm các "nơ-ron" kết nối thành tầng để xử lý dữ liệu và học các mẫu phức tạp. Theo Quyết định 127/QĐ-TTg năm 2021 về Đề án "Nghiên cứu và phát triển ứng dụng trí tuệ nhân tạo", ANN là một trong các công nghệ lõi được khuyến khích phát triển tại Việt Nam.

Đặc điểm

• Cấu trúc phân tầng: Gồm tầng đầu vào (input layer), các tầng ẩn (hidden layers) và tầng đầu ra (output layer).
• Trọng số và độ chệch: Mỗi kết nối có trọng số (weight) được điều chỉnh trong quá trình huấn luyện.
• Hàm kích hoạt: Sử dụng ReLU, Sigmoid, Tanh để phi tuyến hóa dữ liệu.
• Lan truyền ngược: Thuật toán backpropagation cập nhật trọng số dựa trên sai số dự báo.

Ví dụ

Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) ứng dụng ANN trong xếp hạng tín dụng (credit scoring): hệ thống phân tích hàng trăm biến (thu nhập, lịch sử tín dụng, hành vi giao dịch) để dự báo xác suất khách hàng vỡ nợ. Việc ứng dụng AI trong ngân hàng tuân thủ Thông tư 17/2024/TT-NHNN hướng dẫn về an toàn, bảo mật trong hoạt động ngân hàng điện tử.