Hệ thống tài chính

Hệ thống tài chính là gì?

Hệ thống tài chính (Financial System) là tổng thể các tổ chức, thị trường, công cụ và quy chế tài chính có liên quan trong nền kinh tế, thực hiện chức năng huy động vốn, phân bổ vốn, thanh toán và quản trị rủi ro. Tại Việt Nam, hệ thống tài chính gồm ba cấu phần chính: thị trường tiền tệ - ngân hàng, thị trường vốn và thị trường bảo hiểm, hoạt động dưới sự điều phối của Ngân hàng Nhà nước, Bộ Tài chính và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước.

Đặc điểm

• Tổ chức tài chính: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN), ngân hàng thương mại, công ty chứng khoán, công ty bảo hiểm, quỹ đầu tư, tổ chức tài chính vi mô.
• Thị trường tài chính: Thị trường tiền tệ, thị trường chứng khoán (HOSE, HNX, UPCoM), thị trường bảo hiểm và thị trường phái sinh.
• Công cụ tài chính: Tiền tệ, tín phiếu kho bạc, trái phiếu chính phủ, cổ phiếu, hợp đồng phái sinh, chứng chỉ tiền gửi.
• Khung pháp lý: Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam 2010, Luật các Tổ chức tín dụng 2024, Luật Chứng khoán 2019, Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022.

Ví dụ

Một công ty cổ phần cần huy động 500 tỷ đồng để mở rộng sản xuất có thể tiếp cận hệ thống tài chính qua nhiều kênh: (1) vay vốn từ ngân hàng thương mại (thị trường tiền tệ); (2) phát hành cổ phiếu hoặc trái phiếu trên sàn HOSE (thị trường vốn); (3) mua bảo hiểm tài sản (thị trường bảo hiểm). Theo Điều 4 Luật các Tổ chức tín dụng 2024, mọi hoạt động ngân hàng phải được NHNN cấp phép và giám sát nhằm đảm bảo an toàn toàn hệ thống.