Cung tiền M0

Cung tiền M0 là gì?

Cung tiền M0 (M0 Money Supply), còn gọi là tiền cơ sở (Base Money) hay tiền dự trữ (Reserve Money), bao gồm tiền mặt do NHNN Việt Nam phát hành (gồm tiền mặt lưu hành ngoài hệ thống ngân hàng và tiền mặt trong kho NHNN) cộng với dự trữ bắt buộc và dự trữ tự nguyện của các tổ chức tín dụng tại NHNN. Theo Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam 2010, Điều 4, Khoản 10 và Điều 26, NHNN là cơ quan duy nhất phát hành tiền và trực tiếp quản lý cung tiền M0.

Đặc điểm

• Do NHNN kiểm soát hoàn toàn: NHNN điều tiết M0 thông qua phát hành tiền mặt, nghiệp vụ thị trường mở và dự trữ bắt buộc.
• Là cơ sở tạo M1, M2: M0 nhân lên nhờ cơ chế nhân tiền tín dụng của hệ thống ngân hàng thương mại (số nhân tiền).
• Công cụ điều hành chính sách tiền tệ: Khi NHNN tăng/giảm M0 sẽ tác động mạnh đến lãi suất, tỷ giá và lạm phát.
• Dự trữ bắt buộc: Theo Thông tư 42/2015/TT-NHNN và các thông tư sửa đổi, tỷ lệ dự trữ bắt buộc hiện hành áp dụng cho tiền gửi VND và ngoại tệ.

Ví dụ

Giả sử NHNN phát hành tổng cộng 800.000 tỷ đồng tiền mặt (trong đó 600.000 tỷ lưu hành ngoài NHNN, 200.000 tỷ nằm trong kho), các NHTM duy trì dự trữ tại NHNN là 150.000 tỷ đồng. Như vậy M0 = 800.000 + 150.000 = 950.000 tỷ đồng. Khi NHNN mua ngoại tệ can thiệp tỷ giá hoặc cho vay tái cấp vốn, M0 sẽ tăng theo.