Chỉ số giá tiêu dùng

Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) là gì?

Chỉ số giá tiêu dùng (Consumer Price Index - CPI) là chỉ tiêu phản ánh mức biến động giá bình quân của rổ hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng thiết yếu, đo lường sự thay đổi chi phí sinh hoạt của người dân qua các thời kỳ. CPI là thước đo lạm phát quan trọng nhất, do Tổng cục Thống kê công bố hàng tháng theo Quyết định số 1331/QĐ-TTg ngày 31/8/2017 của Thủ tướng Chính phủ.

Đặc điểm

• Rổ hàng hóa gồm khoảng 600 mặt hàng đại diện, chia thành 11 nhóm: lương thực - thực phẩm, nhà ở - vật liệu xây dựng, điện - nước, giao thông, y tế, giáo dục, may mặc, văn hóa - giải trí...
• Khảo sát giá tại 63 tỉnh thành, cập nhật ngày 25 hằng tháng.
• Là cơ sở để Quốc hội xác định mục tiêu lạm phát hằng năm và điều chỉnh mức lương cơ sở, trợ cấp xã hội.
• Cơ sở pháp lý: Luật Thống kê 2015, Nghị quyết của Quốc hội về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội hằng năm.

Ví dụ

Quốc hội đặt mục tiêu kiểm soát lạm phát CPI năm 2024 khoảng 4 - 4,5%. Nếu CPI tháng 1/2024 tăng 1,08% so với tháng trước, Ngân hàng Nhà nước sẽ điều chỉnh lãi suất điều hành phù hợp. CPI cũng là căn cứ để Chính phủ quyết định tăng lương cơ sở cho cán bộ, công viên chức từ ngày 1/7 hằng năm.