Tỷ số giá trên thu nhập

Tỷ số giá trên thu nhập (P/E) là gì?

Tỷ số giá trên thu nhập (Price to Earnings Ratio - P/E) là chỉ tiêu tài chính phản ánh mối quan hệ giữa giá thị trường của cổ phiếu và lợi nhuận sau thuế trên mỗi cổ phiếu (EPS). Đây là một trong những hệ số được sử dụng phổ biến nhất trong phân tích đầu tư chứng khoán tại Việt Nam, giúp nhà đầu tư đánh giá mức giá mà thị trường sẵn sàng trả cho mỗi đồng lợi nhuận của doanh nghiệp.

Đặc điểm

• Công thức: P/E = Giá thị trường mỗi cổ phiếu (P) / Lợi nhuận sau thuế trên một cổ phiếu (EPS). Trong đó EPS = (Lợi nhuận sau thuế - Cổ tức cổ phiếu ưu đãi) / Số cổ phiếu đang lưu hành bình quân.
• Ý nghĩa: P/E cao thể hiện kỳ vọng tăng trưởng lớn; P/E thấp có thể là cơ hội hoặc cảnh báo doanh nghiệp đang suy giảm. Cần so sánh P/E với trung bình ngành và tốc độ tăng trưởng EPS.
• Phân loại: P/E quá khứ (Trailing P/E) dựa trên EPS 4 quý gần nhất; P/E dự phóng (Forward P/E) dựa trên EPS ước tính của các công ty chứng khoán.
• Việc xác định EPS, lợi nhuận sau thuế và công bố thông tin tài chính tuân theo Chuẩn mực kế toán Việt Nam VAS 30 - Lãi trên cổ phiếu, Thông tư 200/2014/TT-BTC và Thông tư 96/2020/TT-BTC hướng dẫn công bố thông tin trên thị trường chứng khoán.

Ví dụ

Giả sử Công ty Cổ phần MNS có giá cổ phiếu niêm yết là 45.000 đồng, lợi nhuận sau thuế năm 2024 đạt 300 tỷ đồng, số cổ phiếu đang lưu hành là 150 triệu cp. EPS = 300 tỷ / 150 triệu = 2.000 đồng. P/E = 45.000 / 2.000 = 22,5 lần. So với P/E trung bình ngành công nghệ thông tin Việt Nam khoảng 18-20 lần, mức 22,5 lần cho thấy nhà đầu tư đang kỳ vọng MNS duy trì tăng trưởng lợi nhuận trên 15%/năm.