Thuế thu nhập hoãn lại

Thuế thu nhập hoãn lại là gì?

Theo Chuẩn mực kế toán Việt Nam VAS 17 - Thuế thu nhập doanh nghiệp (ban hành kèm theo Quyết định 149/2001/QĐ-BTC) và Thông tư 200/2014/TT-BTC, thuế thu nhập hoãn lại là khoản thuế TNDN phát sinh từ các khoản chênh lệch tạm thời giữa lợi nhuận kế toán (trên Báo cáo tài chính) và thu nhập chịu thuế (trên Tờ khai thuế TNDN). Đây là cơ chế nhằm phản ánh đúng bản chất kinh tế của các giao dịch trên Báo cáo tài chính.

Đặc điểm

• Chênh lệch tạm thời: Là khoản chênh lệch sẽ được điều chỉnh thuế trong các kỳ tiếp theo (ví dụ: khấu hao tài sản cố định, dự phòng trợ cấp mất việc làm).
• Tài khoản kế toán: Sử dụng TK 243 - Tài sản thuế thu nhập hoãn lại và TK 347 - Thuế thu nhập hoãn lại phải trả.
• Trình bày: Được trình bày trên Bảng cân đối kế toán (Mẫu B01-DN) như một khoản mục riêng biệt.
• Ghi nhận: Chỉ ghi nhận khi có khả năng chắc chắn sẽ có lợi nhuận chịu thuế để sử dụng khoản chênh lệch tạm thời được khấu trừ.

Ví dụ

Công ty TNHH ABC mua máy móc thiết bị 1 tỷ đồng. Theo kế toán, khấu hao 5 năm (200 triệu/năm). Theo Luật Thuế TNDN, khấu hao 10 năm (100 triệu/năm). Năm đầu tiên:

- Chi phí khấu hao theo kế toán: 200 triệu đồng

- Chi phí khấu hao được trừ theo thuế: 100 triệu đồng

- Chênh lệch tạm thời chịu thuế: 100 triệu đồng

Với thuế suất 20%, kế toán ghi nhận:

- Nợ TK 8212 (Chi phí thuế TNDN hoãn lại): 20.000.000 đồng

- Có TK 347 (Thuế thu nhập hoãn lại phải trả): 20.000.000 đồng

Trong 5 năm tiếp theo, khoản này sẽ được hoàn nhập khi thuế khấu hao nhiều hơn kế toán.

Lưu ý

Theo Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2008 (sửa đổi bổ sung 2013, 2014), doanh nghiệp phải xác định thuế TNDN hoãn lại cho cả khoản chênh lệch vĩnh viễn và tạm thời, nhưng chỉ trình bày khoản chênh lệch tạm thời. Đối với doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ, có thể áp dụng quy định riêng tại Nghị định 39/2018/NĐ-CP.