Quản lý thanh khoản

Quản lý thanh khoản là gì?

Quản lý thanh khoản (Liquidity Management) là quá trình lập kế hoạch, giám sát và điều phối dòng tiền vào – ra của tổ chức tín dụng nhằm đảm bảo khả năng thanh toán mọi nghĩa vụ nợ đến hạn, đồng thời tối ưu hóa chi phí giữ tiền và tài sản có tính thanh khoản cao. Hoạt động này là trụ cột của quản trị rủi ro trong ngân hàng thương mại theo quy định tại Điều 91 Nghị định 86/2019/NĐ-CP và Thông tư 13/2018/TT-NHNN quy định hệ thống kiểm soát nội bộ.

Đặc điểm chính

• Duy trì tỷ lệ dự trữ bắt buộc: phải tuân thủ quy định của Ngân hàng Nhà nước về dự trữ tiền mặt và tài khoản thanh toán tại Ngân hàng Nhà nước Việt Nam.
• Đa dạng hóa nguồn vốn ngắn hạn và dài hạn: tránh tập trung vào một kênh huy động duy nhất để giảm rủi ro đáo hạn.
• Quản lý bảng cân đối tài sản – nguồn vốn (ALM): dự báo khoảng cách kỳ hạn thanh khoản, lập kế hoạch dự phòng.
• Sử dụng hạn mức tín dụng liên ngân hàng: điều phối vốn trên thị trường liên ngân hàng qua kênh OMO, swap, repo.
• Xây dựng khung chỉ số LCR, NSFR theo chuẩn Basel III đang được NHNN áp dụng dần cho các tổ chức tín dụng.

Ví dụ minh họa

Ngân hàng TMCP A phát hiện tỷ lệ tiền mặt và tiền gửi tại NHNN đạt 18% tổng tiền gửi khách hàng, vượt mức dự trữ bắt buộc 12% theo Quyết định 3155/QĐ-NHNN. Phòng Quản lý thanh khoản quyết định: (1) ký hợp đồng repo 300 tỷ đồng với NHNN để thoái vốn tạm thời; (2) đẩy mạnh cho vay khách hàng doanh nghiệp lớn kỳ hạn 7 ngày với lãi suất 5%/năm để hấp thụ lượng tiền nhàn rỗi. Đồng thời, Hội đồng ALM yêu cầu các chi nhánh rà soát lại danh mục tiền gửi có kỳ hạn để đảm bảo không xảy ra tình trạng chênh lệch kỳ hạn âm quá 10% theo quy định tại Thông tư 13/2018/TT-NHNN, từ đó cân đối cơ cấu nguồn vốn dài hạn trên 6 tháng.