Nghiệp vụ chiết khấu

Nghiệp vụ chiết khấu là gì?

Nghiệp vụ chiết khấu (Discounting Operations) là hoạt động ngân hàng trong đó tổ chức tín dụng mua lại các giấy tờ có giá chưa đến hạn thanh toán (như hối phiếu, séc, kỳ phiếu, trái phiếu, tín phiếu) từ khách hàng với một mức giá thấp hơn mệnh giá. Phần chênh lệch giữa mệnh giá và giá mua chính là lãi chiết khấu (discount rate) mà ngân hàng thu về. Nghiệp vụ này được quy định tại Thông tư 02/2023/TT-NHNN và Thông tư 03/2023/TT-NHNN về hoạt động cho vay, bao gồm cả chiết khấu giấy tờ có giá.

Đặc điểm

• Đối tượng: Hối phiếu, séc, kỳ phiếu, trái phiếu, tín phiếu kho bạc và các giấy tờ có giá hợp pháp khác.
• Lãi suất chiết khấu: Do ngân hàng ấn định dựa trên lãi suất thị trường, thời hạn còn lại và rủi ro tín dụng.
• Mục đích: Giúp khách hàng chuyển hóa giấy tờ có giá thành tiền mặt trước hạn, phục vụ nhu cầu vốn lưu động.
• Bảo chứng: Giấy tờ có giá được chiết khấu là tài sản bảo đảm cho khoản chiết khấu.
• Cơ sở pháp lý: Điều 8 Nghị định 134/2005/NĐ-CP (nay là Nghị định 165/2021/NĐ-CP) về chào bán, phát hành giấy tờ có giá.

Ví dụ

Công ty A có hối phiếu mệnh giá 500 triệu đồng, đáo hạn sau 3 tháng. Công ty cần tiền gấp nên mang chiết khấu tại Ngân hàng B với lãi suất chiết khấu 8%/năm. Tiền chiết khấu = 500 triệu × 8% × 3/12 = 10 triệu đồng. Ngân hàng B trả cho Công ty A số tiền 490 triệu đồng và thu hồi 500 triệu khi hối phiếu đến hạn. Lợi nhuận ngân hàng thu về là 10 triệu đồng.