Lãi suy giảm trên cổ phiếu

Lãi suy giảm trên cổ phiếu là gì?

Lãi suy giảm trên cổ phiếu (Diluted Earnings Per Share - Diluted EPS) là chỉ tiêu phản ánh lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu đã được điều chỉnh để phản ánh tác động pha loãng của các công cụ tài chính có khả năng chuyển đổi thành cổ phiếu phổ thông trong tương lai, như trái phiếu chuyển đổi, quyền chọn mua cổ phiếu (warrant), cổ phiếu ưu đãi chuyển đổi hay ESOP.

Đặc điểm

• EPS suy giảm luôn nhỏ hơn hoặc bằng EPS cơ bản (Basic EPS).
• Công thức: EPS suy giảm = (Lợi nhuận sau thuế phân bổ cho cổ đông phổ thông + Điều chỉnh lợi nhuận sau thuế) / (Số CP phổ thông lưu hành + Số CP tiềm năng có thể phát hành).
• Phản ánh mức pha loãng lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu nếu toàn bộ công cụ tài chính được chuyển đổi.
• Là chỉ tiêu bắt buộc trình bày trên Báo cáo tài chính của các công ty đại chúng, ngân hàng niêm yết.
• Quy định tại Chuẩn mực Kế toán Việt Nam số 30 (VAS 30) - Lợi nhuận trên cổ phiếu ban hành theo Quyết định 234/2003/QĐ-BTC và các quy định của Thông tư 200/2014/TT-BTC hướng dẫn Chế độ kế toán doanh nghiệp.

Ví dụ

Công ty CP XYZ có lợi nhuận sau thuế năm 2024 là 100 tỷ đồng, số cổ phiếu phổ thông đang lưu hành là 50 triệu cp, đồng thời có 10 triệu quyền chọn mua cổ phiếu chưa thực hiện. EPS cơ bản = 100/50 = 2.000 đồng/cp. EPS suy giảm = 100/(50+10) ≈ 1.667 đồng/cp. Chỉ tiêu này cho nhà đầu tư thấy mức lợi nhuận có thể giảm về 1.667 đồng/cp nếu toàn bộ quyền chọn được thực hiện, giúp đánh giá chính xác hơn hiệu quả sử dụng vốn.