Chu kỳ kinh tế

Chu kỳ kinh tế là gì?

Chu kỳ kinh tế (Business Cycle) là sự biến động lặp đi lặp lại của nền kinh tế qua bốn giai đoạn: mở rộng, đỉnh, suy thoái và đáy. Khái niệm được Keynes phát triển trong tác phẩm "Lý thuyết tổng quát về việc làm, lãi suất và tiền tệ" (1936), giải thích sự dao động của GDP, việc làm và giá cả theo thời gian dưới tác động của tổng cầu.

Các giai đoạn của chu kỳ

• Mở rộng (Expansion): GDP tăng trưởng, việc làm tăng, đầu tư mở rộng, tín dụng tăng mạnh.
• Đỉnh (Peak): Nền kinh tế đạt mức tăng trưởng cao nhất trước khi chững lại.
• Suy thoái (Recession): GDP âm, thất nghiệp tăng, tiêu dùng co lại, nợ xấu tăng.
• Đáy (Trough): Điểm thấp nhất, sau đó phục hồi và quay lại giai đoạn mở rộng mới.

Ví dụ thực tế

Việt Nam giai đoạn 2011-2020 trải qua nhiều chu kỳ: tăng trưởng 6,2% (2011) → đỉnh 6,7% (2015-2017) → chậm lại còn 5,95% (2019) → ảnh hưởng COVID-19 (2020). Ngân hàng Nhà nước đã sử dụng chính sách lãi suất để điều hòa chu kỳ, giảm lãi suất tái cấp vốn từ 6,5% xuống 4,5% trong năm 2020. Theo Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam 2010 (số 46/2010/QH12), Điều 4 quy định mục tiêu ổn định giá trị đồng tiền, kiểm soát lạm phát, góp phần làm phẳng các biến động chu kỳ.