Báo cáo giao dịch đáng ngờ

Báo cáo giao dịch đáng ngờ là gì?

Báo cáo giao dịch đáng ngờ (Suspicious Transaction Report - STR) là văn bản báo cáo bắt buộc do đơn vị báo cáo (ngân hàng, tổ chức tín dụng, công ty chứng khoán, dịch vụ ví điện tử…) gửi đến Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) và Cơ quan Phòng, chống rửa tiền (APG) khi phát hiện giao dịch có dấu hiệu bất thường liên quan đến rửa tiền (RT) hoặc tài trợ khủng bố (TFT). Căn cứ pháp lý: Luật Phòng, chống rửa tiền 2012 (Điều 14, 15), Luật sửa đổi 2022 (Điều 18), Nghị định 116/2013/NĐ-CP và Thông tư 31/2018/TT-NHNN.

Đặc điểm chính

• Bắt buộc theo luật: Đơn vị báo cáo phải gửi STR trong vòng 24 giờ (đối với giao dịch phức tạp) hoặc 3 ngày làm việc (giao dịch thông thường) kể từ khi phát hiện.
• Bảo mật tuyệt đối: Không được tiết lộ cho khách hàng hoặc bên thứ ba về việc đã báo cáo (Điều 17, Luật PCRT 2012).
• Gửi qua Cổng báo cáo điện tử (goAML): Đơn vị phải đăng ký tài khoản trên hệ thống tiêu chuẩn của NHNN.
• Miễn trách: Đơn vị báo cáo trung thực không bị xử lý dân sự, hành chính hay hình sự về việc báo cáo.
• Nội dung: Thông tin khách hàng, mô tả giao dịch, lý do nghi ngờ, biện pháp đã xử lý.

Ví dụ minh họa

Ngân hàng TMCP A phát hiện ông Nguyễn Văn X trong 3 ngày liên tiếp thực hiện 5 lần nạp tiền mặt, mỗi lần 199 triệu đồng (dưới ngưỡng 200 triệu phải báo cáo giao dịch tiền mặt). Nhận thấy dấu hiệu chia nhỏ giao dịch (structuring), cán bộ tuân thủ lập STR qua hệ thống goAML trong vòng 24 giờ, đồng thời tạm khóa tài khoản chờ chỉ đạo của NHNN. Vi phạm nghĩa vụ báo cáo có thể bị phạt đến 100 triệu đồng theo Nghị định 22/2005/NĐ-CP.