Quản lý gap thanh khoản

Quản lý gap thanh khoản là gì?

Quản lý gap thanh khoản (Liquidity Gap Management) là quá trình theo dõi, phân tích và kiểm soát chênh lệch giữa dòng tiền vào và dòng tiền ra của tổ chức tín dụng theo từng kỳ hạn, nhằm đảm bảo khả năng chi trả và ổn định hoạt động ngân hàng. Gap thanh khoản được xác định bằng hiệu giữa tài sản nhạy cảm lãi suất (RSA) và nợ phải trả nhạy cảm lãi suất (RSL) trong cùng một khung thời gian xác định.

Đặc điểm

• Phân loại gap theo các kỳ hạn: dưới 1 tháng, 1-3 tháng, 3-12 tháng, 1-5 năm và trên 5 năm.
• Gap dương: tài sản đáo hạn lớn hơn nợ phải trả, dòng tiền vào ròng dương, có dư thừa thanh khoản.
• Gap âm: tài sản đáo hạn nhỏ hơn nợ phải trả, tiềm ẩn rủi ro thiếu hụt thanh khoản cần theo dõi.
• Phải tuân thủ tỷ lệ khả năng thanh toán tối thiểu theo Thông tư 13/2018/TT-NHNN và Thông tư 08/2020/TT-NHNN về quản lý thanh khoản của NHNN Việt Nam.
• Tỷ lệ LCR (tỷ lệ bao phủ thanh khoản) tối thiểu 100% và NSFR được áp dụng theo lộ trình Basel III tại Việt Nam.

Ví dụ

Ngân hàng TMCP B có 800 tỷ đồng tiền gửi khách hàng kỳ hạn 1 tháng (đáo hạn ngày 20/11) và cho vay 1.200 tỷ đồng kỳ hạn 12 tháng. Tại kỳ 1 tháng, gap = 800 - 1.200 = -400 tỷ đồng. Ngân hàng phải xây dựng phương án huy động bổ sung từ thị trường liên ngân hàng, sử dụng tài sản ngắn hạn dự trữ hoặc phát hành chứng chỉ tiền gửi để bù đắp khoản âm, tránh vi phạm tỷ lệ khả năng thanh toán tối thiểu theo quy định của Ngân hàng Nhà nước.