Luật Thanh tra

Luật Thanh tra là gì?

Luật Thanh tra (Inspection Law) là văn bản pháp luật do Quốc hội ban hành, quy định tổ chức, nhiệm vụ, quyền hạn và hoạt động thanh tra nhà nước đối với các tổ chức, cá nhân có thẩm quyền quản lý nhà nước. Hiện hành là Luật Thanh tra số 56/2010/QH12 được Quốc hội khóa XII thông qua ngày 15/11/2010, có hiệu lực từ 01/7/2011, được sửa đổi bổ sung bởi Luật số 11/2022/QH15 ngày 11/01/2022.

Đặc điểm

• Quy định 03 loại hình thanh tra: thanh tra hành chính, thanh tra chuyên ngành và thanh tra giải quyết khiếu nại, tố cáo (Điều 4).
• Hệ thống cơ quan thanh tra gồm: Thanh tra Chính phủ, thanh tra các Bộ/ngành, thanh tra cấp tỉnh/huyện (Điều 14).
• Đối tượng thanh tra: cơ quan hành chính, đơn vị sự nghiệp, tổ chức, cá nhân có liên quan trong phạm vi quản lý nhà nước.
• Trong lĩnh vực ngân hàng: hoạt động thanh tra, giám sát của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) được thực hiện theo Pháp lệnh số 02/2003/UBTVQH11 về Cơ quan Thanh tra, giám sát ngân hàng.
• Thanh tra có quyền yêu cầu cung cấp hồ sơ, tài liệu; xử phạt vi phạm hành chính; kiến nghị thu hồi giấy phép, chuyển hồ sơ sang cơ quan điều tra.

Ví dụ minh họa

Năm 2024, Cơ quan Thanh tra, giám sát ngân hàng (NHNN) tiến hành thanh tra chuyên đề tại Ngân hàng TMCP X, phát hiện ngân hàng vi phạm tỷ lệ sử dụng vốn ngắn hạn cho vay trung và dài hạn vượt mức 30% theo quy định tại Thông tư 16/2021/TT-NHNN. Thanh tra đã ban hành Kết luận thanh tra số 245/KL-TTGSNH, xử phạt 250 triệu đồng và yêu cầu ngân hàng khắc phục vi phạm trong vòng 60 ngày, đồng thời kiến nghị Thống đốc NHNN xem xét trách nhiệm của tổ chức, cá nhân liên quan.