Kiểm tra, giám sát sử dụng vốn vay

Kiểm tra, giám sát việc sử dụng vốn vay

Điều 14 Thông tư 39/2016/TT-NHNN quy định TCTD phải thực hiện kiểm tra, giám sát trước, trong và sau khi cho vay. Đây là một trong những nghiệp vụ trọng tâm trong quản trị rủi ro tín dụng và là cơ sở để phân loại nợ theo Thông tư 02/2023/TT-NHNN.

Nội dung kiểm tra giám sát

• Trước khi cho vay: Thẩm định phương án sử dụng vốn, đánh giá khả năng tài chính, kiểm tra tính hợp pháp của tài sản bảo đảm.
• Trong khi cho vay: Giám sát dòng tiền, tiến độ sử dụng vốn, biến động tài sản bảo đảm.
• Sau khi cho vay: Kiểm tra định kỳ hoặc đột xuất việc sử dụng vốn đúng mục đích, đánh giá lại khả năng trả nợ của khách hàng.

Hậu quả khi khách hàng vi phạm

Nếu phát hiện khách hàng sử dụng vốn sai mục đích, TCTD được quyền áp dụng các biện pháp theo Điều 16:

• Yêu cầu khách hàng trả nợ trước hạn toàn bộ khoản vay.
• Chuyển khoản vay sang nhóm nợ có mức độ rủi ro cao hơn.
• Phạt lãi suất theo thỏa thuận trong hợp đồng (tối đa không quá 150% lãi suất cho vay).
• Khởi kiện hoặc xử lý tài sản bảo đảm để thu hồi nợ.

Ví dụ thực tế

Ngân hàng X cho Công ty Y vay 20 tỷ đồng với mục đích "nhập khẩu hàng hóa". Sau 3 tháng, đoàn kiểm tra phát hiện doanh nghiệp đã chuyển 8 tỷ vào tài khoản cá nhân của giám đốc. Ngân hàng lập tức chấm dứt hợp đồng tín dụng, chuyển nhóm nợ từ Nhóm 1 sang Nhóm 5 (nợ có khả năng mất vốn) và tiến hành thu hồi tài sản bảo đảm.