Phương thức thanh toán M&A

Phương thức thanh toán M&A là gì?

Phương thức thanh toán M&A (M&A Payment Method) là cách thức bên mua thanh toán cho bên bán để hoàn tất giao dịch mua bán, sáp nhập doanh nghiệp. Theo Luật Doanh nghiệp 2020 (Điều 194, 195) và Luật Chứng khoán 2019, thanh toán có thể bằng tiền mặt (VND hoặc ngoại tệ), cổ phiếu công ty mua, hoặc kết hợp cả hai, tùy thỏa thuận các bên và hình thức pháp lý của giao dịch.

Đặc điểm

• Thanh toán bằng tiền (Cash Deal): Đơn giản, tốc độ nhanh, không pha loãng cổ phần. Phù hợp khi bên mua có dòng tiền mạnh hoặc vay vốn ngân hàng.
• Thanh toán bằng cổ phiếu (Stock Deal): Bên bán nhận cổ phiếu công ty mua, có thể chịu rủi ro định giá nhưng được hưởng lợi từ tăng trưởng sau M&A. Phải tuân thủ quy định phát hành riêng lẻ theo Luật Chứng khoán 2019 (Điều 139).
• Kết hợp (Mixed Consideration): Pha trộn tiền và cổ phiếu theo tỷ lệ nhất định, giúp chia sẻ rủi ro cho cả hai bên.
• Hàng hóa, tài sản khác: Một số giao dịch cho phép thanh toán bằng bất động sản, trái phiếu hoặc tài sản có giá trị khác theo thỏa thuận.

Ví dụ

Năm 2017, Sabeco (mã SAB) được bán cho Vietnam Beverage - một công ty con của Thai Beverage với phương thức thanh toán hoàn toàn bằng tiền mặt (3,86 tỷ USD), không sử dụng cổ phiếu. Ngược lại, thương vụ Masan Consumer sáp nhập một phần vào Masan MEATLife được kết hợp cả tiền và cổ phiếu. Theo Luật Cạnh tranh 2018 (Điều 12), các giao dịch M&A vượt ngưỡng hợp nhất phải thông báo cho Uỷ ban Cạnh tranh Quốc gia trước khi hoàn tất thanh toán.