Bài viết liên quan
Tín dụng
Mua bán nợ xấu
Non-Performing Loan (NPL) Trading
Mua bán nợ xấu là hoạt động chuyển giao khoản nợ xấu (nhóm 3, 4, 5 theo CIC) giữa các tổ chức tín dụng hoặc giữa tổ chức tín dụng với VAMC, công ty quản lý tài sản, công ty mua bán nợ theo cơ chế thị trường. Hoạt động này giúp làm sạch bảng cân đối của ngân hàng, giảm tỷ lệ nợ xấu và thu hồi vốn nhanh hơn.
Mua bán nợ xấu là gì?
Mua bán nợ xấu (NPL trading) là giao dịch chuyển nhượng toàn bộ khoản nợ xấu (gồm gốc, lãi, phí và tài sản bảo đảm liên quan) từ tổ chức tín dụng bán sang tổ chức mua, với mức giá thỏa thuận thường thấp hơn giá trị sổ sách. Cơ sở pháp lý chính là Nghị định 09/2021/NĐ-CP (thay thế Nghị định 26/2014) và Thông tư 18/2022/TT-NHNN hướng dẫn chi tiết.
Các hình thức mua bán nợ
- Bán trực tiếp cho VAMC: Ngân hàng bán nợ nhóm 3-5, nhận lại tiền mặt + trái phiếu đặc biệt, được giảm trừ 50% (nay 40%) trích lập dự phòng rủi ro cho phần chênh lệch.
- Mua bán nợ giữa các TCTD: Hai ngân hàng thỏa thuận giá, thực hiện đấu giá hoặc thỏa thuận riêng, không qua VAMC.
- Bán cho công ty quản lý tài sản: TCTD bán cho doanh nghiệp có chức năng mua bán nợ được NHNN chấp thuận.
Nguyên tắc thực hiện
- Giá mua bán do hai bên thỏa thuận, không thấp hơn giá trị dự phòng đã trích.
- Phải công khai, minh bạch, đảm bảo quyền lợi khách hàng vay.
- TCTD bán nợ phải thông báo bằng văn bản cho bên vay trong vòng 5 ngày làm việc.
Ví dụ minh họa
Ngân hàng A có khoản nợ 200 tỷ đồng của Cty B (thuộc nhóm 5 - nợ có khả năng mất vốn), đã trích lập dự phòng 100 tỷ. Ngân hàng A bán cho Cty mua bán nợ C với giá 120 tỷ, thu hồi ngay 120 tỷ tiền mặt, đồng thời chấm dứt trích lập dự phòng cho khoản nợ này và giảm tỷ lệ nợ xấu trên bảng cân đối.