Hàng rào thuế quan

Hàng rào thuế quan (Tariff Barrier) là gì?

Hàng rào thuế quan là chính sách thuế nhập khẩu mà một quốc gia áp dụng để bảo hộ sản xuất trong nước, hạn chế hàng hóa nước ngoài cạnh tranh trên thị trường nội địa. Tại Việt Nam, hàng rào thuế quan được quy định cụ thể trong Luật Thuế xuất khẩu, Thuế nhập khẩu số 107/2016/QH13 và Nghị định 134/2016/NĐ-CP, kèm Biểu thuế suất ban hành kèm theo.

Đặc điểm chính

• Thuế suất nhập khẩu: Áp dụng theo 4 loại: 0%, 5%, 10%, 15% và các mức ngoài biểu thuế (đối với hàng hóa nhạy cảm có thể lên tới 50-100%).
• Phân loại theo xuất xứ: Thuế suất ưu đãi đặc biệt, ưu đãi thông thường và MFN (Most Favored Nation).
• Mục đích bảo hộ: Bảo vệ ngành sản xuất non trẻ, ngành nông nghiệp chiến lược, đảm bảo an ninh lương thực.
• Cam kết quốc tế: Khi gia nhập WTO và ký FTA, Việt Nam cam kết cắt giảm thuế theo lộ trình (ví dụ: EVFTA, CPTPP).

Ví dụ minh họa

Năm 2023, Việt Nam áp thuế nhập khẩu ô tô từ 9 chỗ trở lên nguyên chiếc từ thị trường ngoài ASEAN ở mức 70% nhằm bảo hộ ngành công nghiệp ô tô trong nước (theo Biểu thuế Nghị định 125/2017/NĐ-CP). Ngược lại, xe nhập từ ASEAN chỉ chịu thuế 0% theo cam kết ATIGA.

Một ví dụ khác: thuế nhập khẩu đường tinh luyện được áp mức 85% (kể cả thuế VAT) nhằm bảo vệ ngành mía đường Việt Nam theo Quyết định 26/2019/QĐ-TTg.