Đòn bẩy tài chính (DFL)

Đòn bẩy tài chính (DFL) là gì?

Đòn bẩy tài chính (Degree of Financial Leverage - DFL) đo lường mức độ nhạy cảm của lợi nhuận sau thuế trên mỗi cổ phiếu (EPS) trước sự thay đổi của EBIT. DFL phản ánh tác động của nợ vay và chi phí lãi vay cố định đến biến động EPS - tỷ lệ nợ/vốn chủ sở hữu càng cao, DFL càng lớn và rủi ro tài chính càng cao.

Công thức tính DFL

DFL = % thay đổi EPS / % thay đổi EBIT = EBIT / [EBIT − I − D/(1 − t)]

Trong đó: I = Chi phí lãi vay; D = Cổ tức cổ phiếu ưu đãi; t = Thuế suất thuế TNDN (hiện là 20% theo Luật Thuế TNDN sửa đổi 2013, có hiệu lực đến nay).

Ví dụ minh họa

Công ty CP Bất động sản Y có EBIT 60 tỷ, chi phí lãi vay 30 tỷ, không có cổ tức ưu đãi. DFL = 60/(60 − 30) = 2,0. Khi EBIT tăng 10%, EPS tăng 20%. Nếu EBIT giảm xuống dưới 30 tỷ, EPS âm (lỗ).

Quy định pháp lý tại Việt Nam

• Nghị định 65/2024/NĐ-CP ngày 25/6/2024 về tỷ lệ an toàn vốn: hệ số nợ/vốn chủ sở hữu của công ty phi tài chính không vượt quá 3 lần.
• Thông tư 41/2016/TT-NHNN: tổng mức cấp tín dụng cho một khách hàng không quá 15% vốn tự có của TCTD.
• Thông tư 200/2014/TT-BTC (VAS): chi phí lãi vay được ghi nhận theo nguyên tắc dồn tích trong Báo cáo tài chính.

Lưu ý cho cán bộ tín dụng

Khách hàng có DFL > 2,5 thường được xếp vào nhóm rủi ro tài chính cao. Khi đánh giá phương án vay, cần kết hợp Interest Coverage Ratio (ICR) = EBIT/Chi phí lãi vay; theo chuẩn Basel II mà NHNN Việt Nam đang áp dụng dần, ICR < 1,5 được cảnh báo suy giảm khả năng trả nợ.