Buy Now Pay Later (BNPL)

Buy Now Pay Later (BNPL) là gì?

BNPL là mô hình tín dụng tiêu dùng ngắn hạn cho phép khách hàng nhận hàng hóa/dịch vụ ngay tại thời điểm mua, sau đó hoàn trả thành nhiều kỳ (thường 3, 6, 9 hoặc 12 tháng) thông qua đối tác tài chính liên kết với nền tảng thương mại điện tử hoặc điểm bán. Tại Việt Nam, BNPL được quản lý theo Thông tư 39/2016/TT-NHNN về hoạt động cho vay của tổ chức tín dụng và Nghị định 94/2018/NĐ-CP quy định về công ty tài chính tiêu dùng (áp dụng cho doanh nghiệp có vốn nước ngoài).

Cơ chế hoạt động

• Bên cung cấp dịch vụ: công ty tài chính (Home Credit, FE Credit, HD Saison), ví điện tử (MoMo, ZaloPay, ShopeePay) hoặc fintech (Kredivo, Atome, Fundiin).
• Quy trình phê duyệt: khách hàng đăng ký trực tuyến bằng CMND/CCCD, được duyệt tự động trong 1-5 phút dựa trên dữ liệu thay thế (lịch sử giao dịch, điểm tín dụng).
• Hạn mức: 5-50 triệu đồng/lần giao dịch, tổng dư nợ tối đa 100 triệu đồng với khách hàng cá nhân.
• Phí áp dụng: lãi suất 0% nếu trả đúng hạn; phí trả chậm 1-3%/tháng khoản nợ quá hạn; phí xử lý hồ sơ 0-5% giá trị đơn hàng.

Ví dụ thực tế

Mua điện thoại Samsung Galaxy A55 giá 10 triệu đồng qua Shopee PayLater: trả trước 0 đồng, chia 6 kỳ × 1.666.667 đồng, tổng thanh toán 10 triệu (lãi 0%). Nếu trễ hạn 1 kỳ, phí phạt khoảng 150.000-300.000 đồng kèm ảnh hưởng đến điểm tín dụng CIC.

Rủi ro cần lưu ý

Theo báo cáo NHNN 2023, tỷ lệ nợ xấu BNPL tại Việt Nam đạt 4,5-6%, cao hơn tín dụng thẻ truyền thống (2-3%). Khách hàng nên đọc kỹ hợp đồng vì nhiều đơn vị áp dụng lãi suất 18-30%/năm khi quá hạn hoặc vượt hạn mức miễn lãi.