Vega quyền chọn

Vega quyền chọn (Option Vega) là gì?

Vega (ký hiệu: κ hoặc Vega) là hệ số đo lường mức thay đổi của giá quyền chọn (premium) khi biến động ngụ ý (IV) thay đổi 1 đơn vị phần trăm, giữ nguyên các yếu tố khác. Vega là một trong các hệ số rủi ro "Greek letters" chuẩn gồm: Delta, Gamma, Vega, Theta, Rho – được UBCKNN yêu cầu công bố trong bảng giá quyền chọn.

Đặc điểm chính

• Dấu của Vega: Luôn dương (+) với cả quyền chọn mua (Call) lẫn quyền chọn bán (Put). Khi IV tăng, giá quyền chọn tăng và ngược lại.
• Giá trị Vega lớn nhất: Ở các quyền chọn at-the-money (ATM) và khi thời gian đáo hạn còn dài, vì biến động có nhiều thời gian tác động.
• Đơn vị: Điểm giá quyền chọn trên 1% thay đổi IV (ví dụ Vega = 0,15 nghĩa là premium thay đổi 0,15 đơn vị khi IV dịch 1%).
• Vega giảm dần: Khi quyền chọn tiến sát ngày đáo hạn, Vega tiệm cận 0 vì biến động không còn ý nghĩa.

Ví dụ minh họa

Nhà đầu tư nắm giữ 1 quyền chọn mua VN30 với giá thực hiện 1.300 điểm, đáo hạn 30 ngày, giá premium hiện tại 25 điểm, Vega = 0,18. Nếu IV tăng từ 22% lên 23% (+1%), giá quyền chọn ước tính tăng lên: 25 + 0,18 = 25,18 điểm. Ngược lại, nếu IV giảm 1%, premium giảm còn 24,82 điểm.

Ứng dụng phòng ngừa rủi ro

Nhà giao dịch chuyên nghiệp (market maker) thường phòng ngừa Vega bằng cách nắm giữ danh mục quyền chọn có Vega âm (bán quyền chọn) để bù trừ cho vị thế Vega dương, giúp ổn định lợi nhuận khi thị trường biến động bất thường.

Cơ sở pháp lý

Theo Luật Chứng khoán 2019 (Điều 33) và Thông tư 107/2016/TT-BTC (sửa đổi bởi Thông tư 14/2018/TT-BTC), Sở Giao dịch Chứng khoán phải công bố đầy đủ các tham số Greek (Delta, Gamma, Vega, Theta, Rho) trong bảng giá quyền chọn hằng ngày để nhà đầu tư tham khảo.