Tỷ lệ khấu trừ 100%

Tỷ lệ khấu trừ 100% trong bảo đảm bằng tiền gửi

Tỷ lệ khấu trừ (haircut ratio) là khái niệm cốt lõi trong quản trị rủi ro tín dụng, được NHNN quy định tại Thông tư 11/2021/TT-NHNN và Thông tư 41/2016/TT-NHNN. Công thức áp dụng: Giá trị TSBĐ hợp lý = Giá trị thị trường × (1 - Tỷ lệ khấu trừ). Khi tỷ lệ khấu trừ bằng 100%, giá trị hợp lý của tài sản bảo đảm bằng 0 đồng.

Các trường hợp áp dụng tỷ lệ khấu trừ 100%

• Tiền gửi không kỳ hạn tại ngân hàng khác: Ngân hàng X cho khách hàng vay, không chấp nhận tiền gửi tại Ngân hàng Y làm bảo đảm do không kiểm soát được dòng tiền → khấu trừ 100%.
• Tài khoản tiền gửi của bên thứ ba không có xác nhận phong tỏa: tiền gửi của người bảo lãnh không có giấy xác nhận từ ngân hàng lưu ký → khấu trừ 100%.
• Tiền gửi có điều kiện rút đặc biệt: tiền gửi đang thế chấp cho khoản vay khác tại chính ngân hàng cho vay.
• Giấy tờ có giá hết hạn thanh toán: séc, hối phiếu đã quá hạn trình hoặc bị từ chối thanh toán.

Tác động đến quyết định tín dụng

Ví dụ: Doanh nghiệp A có 10 tỷ đồng tiền gửi tại Ngân hàng B. Khi đề nghị vay tại Ngân hàng C, khoản tiền này được định giá 0 đồng do khấu trừ 100%, ngân hàng C buộc phải yêu cầu tài sản bảo đảm bổ sung hoặc từ chối cấp tín dụng. Ngược lại, nếu khách hàng chuyển tiền gửi sang Ngân hàng C và có giấy xác nhận phong tỏa, tỷ lệ khấu trừ chỉ còn 0-20%, tức giá trị bảo đảm hợp lý đạt 8-10 tỷ đồng. Đây là cơ chế quan trọng giúp ngân hàng kiểm soát rủi ro thanh khoản và rủi ro pháp lý đối với tài sản bảo đảm nằm ngoài tầm kiểm soát.