Bài viết liên quan
Phương pháp thu nhập trong định giá bất động sản
Income Approach
Phương pháp thu nhập trong định giá bất động sản
Phương pháp thu nhập (Income Approach) là phương pháp định giá dựa trên nguyên tắc: giá trị BĐS là giá trị hiện tại của toàn bộ dòng tiền mà tài sản mang lại trong tương lai. Phương pháp được quy định tại TCVN 9360:2012 và đặc biệt quan trọng khi ngân hàng thẩm định BĐS thương mại làm tài sản đảm bảo cho các khoản vay lớn.
Hai kỹ thuật chính
- Vốn hóa trực tiếp (Direct Capitalization): Giá trị = Thu nhập ròng hàng năm ÷ Tỷ suất vốn hóa (Cap Rate). Phù hợp với BĐS có thu nhập ổn định
- Chiết khấu dòng tiền (DCF): Chiết khấu toàn bộ dòng tiền dự kiến trong vòng đời dự án về hiện tại theo tỷ suất chiết khấu (thường 12–18% tại Việt Nam)
Ví dụ minh họa – Văn phòng cho thuê
Tòa nhà văn phòng hạng B tại quận 1, TP.HCM, diện tích cho thuê 3.000m²:
- Giá thuê trung bình: 25 USD/m²/tháng (~625 triệu/tháng)
- Tỷ lệ lấp đầy: 90% → Doanh thu thực: 11,25 tỷ/năm
- Chi phí vận hành (OPEX): 35% doanh thu = 3,94 tỷ
- Thu nhập ròng (NOI): 7,31 tỷ/năm
- Cap Rate thị trường văn phòng hạng B TP.HCM: 7%/năm
Giá trị ước tính: 7,31 ÷ 0,07 = 104,4 tỷ đồng.
Các chỉ tiêu quan trọng
- Tỷ suất vốn hóa (Cap Rate): Văn phòng hạng A 5–6%, hạng B 6,5–8%, trung tâm thương mại 7–9%, khách sạn 8–11%
- NOI (Net Operating Income): Thu nhập ròng từ hoạt động, chưa trừ lãi vay và thuế
- DSCR (Debt Service Coverage Ratio): Tỷ số khả năng trả nợ – ngân hàng thường yêu cầu tối thiểu 1,2–1,3 lần
Phạm vi áp dụng
Phương pháp thu nhập là lựa chọn hàng đầu cho văn phòng cho thuê, mặt bằng bán lẻ, khách sạn, kho bãi cho thuê và chung cư dịch vụ. Đây cũng là phương pháp bắt buộc trong thẩm định giá tài sản đảm bảo theo Thông tư 11/2021/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước đối với các khoản cấp tín dụng trên 100 tỷ đồng có BĐS thương mại làm tài sản bảo đảm.