Bài viết liên quan
Kinh tế
Kịch bản vĩ mô
Macro Scenario
Là tập hợp các giả định đồng nhất về các biến số kinh tế vĩ mô trong một giai đoạn nhất định, được sử dụng làm đầu vào cho các mô hình dự báo và stress test tài chính. Kịch bản thường gồm 3 cấp độ: cơ sở, bất lợi và cực kỳ bất lợi. Tại Việt Nam, NHNN xây dựng hệ thống kịch bản vĩ mô làm cơ sở để các ngân hàng chạy stress test đồng bộ.
Kịch bản vĩ mô là gì?
Kịch bản vĩ mô (macro scenario) là bộ tham số định lượng mô tả hướng diễn biến của nền kinh tế trong tương lai, được thiết kế để phục vụ cho mục tiêu quản trị rủi ro, lập kế hoạch kinh doanh và kiểm tra sức chịu đựng của hệ thống tài chính.
Các biến số chính trong kịch bản
- Tăng trưởng GDP: Phổ biến từ -2% đến +8% tùy kịch bản.
- Lạm phát (CPI): Mục tiêu Quốc hội Việt Nam giao là 4-4,5%/năm.
- Lãi suất: Lãi suất tái cấp vốn, liên ngân hàng kỳ hạn qua đêm, tiết kiệm 12 tháng.
- Tỷ giá USD/VND: Biên độ dao động trong kịch bản thường ±5-10%.
- Giá bất động sản, giá dầu, giá cổ phiếu VN-Index.
Ba loại kịch bản tiêu chuẩn
- Kịch bản cơ sở (Baseline): Phản ánh kỳ vọng hợp lý nhất, thường lấy theo báo cáo IMF Article IV, World Bank, Hoặc NHNN công bố.
- Kịch bản bất lợi (Adverse): GDP suy giảm, lãi suất tăng cao, tỷ giá chịu áp lực.
- Kịch bản cực kỳ bất lợi (Severely Adverse): Khủng hoảng tài chính toàn cầu, suy thoái kéo dài.
Ví dụ
Theo Báo cáo Đánh giá ổn định tài chính 2023 của NHNN, kịch bản bất lợi giả định GDP Việt Nam năm 2024 tăng 4%, lạm phát 4,5%, lãi suất liên ngân hàng tăng 2 điểm %, tỷ giá USD/VND tăng 5%. Kết quả chạy stress test toàn hệ thống: tỷ lệ CAR ngành giảm còn khoảng 11,2% (so với 13% nền), nợ xấu tiềm ẩn tăng thêm 2,5-3%.