Thông tư 99/2025/TT-BTC thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC

Thông tư 99/2025/TT-BTC thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC là gì?

Thông tư 99/2025/TT-BTC là văn bản quy phạm pháp luật do Bộ Tài chính ban hành năm 2025, chính thức thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC và Thông tư 133/2016/TT-BTC, hợp nhất hệ thống tài khoản kế toán áp dụng thống nhất cho mọi loại hình doanh nghiệp (không còn phân biệt doanh nghiệp lớn và DNNVV). Thông tư có hiệu lực từ ngày 01/01/2027, tạo nền tảng cho lộ trình áp dụng IFRS tại Việt Nam.

Điểm mới nổi bật

• Bổ sung nhóm tài khoản tài sản số và tiền điện tử: Quy định cách ghi nhận tài sản mã hóa, NFT, crypto assets theo giá gốc hoặc giá trị hợp lý (tùy mục đích nắm giữ).
• Cập nhật theo IFRS 15 – Doanh thu hợp đồng với khách hàng: Thay đổi cách ghi nhận doanh thu theo 5 bước, đặc biệt với hợp đồng nhiều thành phần, doanh thu trả góp, doanh thu theo giai đoạn.
• IFRS 16 – Thuê tài sản: Bắt buộc ghi nhận quyền sử dụng tài sản (ROU) và nghĩa vụ thuê trên Bảng CĐKT thay vì phân loại thuê hoạt động/thuê tài chính như VAS 06 cũ.
• Báo cáo lưu chuyển tiền tệ: Chỉ cho phép lập theo phương pháp gián tiếp, thống nhất với thông lệ quốc tế.
• Mở rộng thuyết minh BCTC: Yêu cầu công khai thông tin về phát thải carbon, ESG, rủi ro khí hậu – phù hợp xu hướng bền vững.

Lộ trình chuyển đổi cho doanh nghiệp

Năm tài chính 2026 là năm chuyển giao: doanh nghiệp vẫn lập BCTC năm 2026 theo TT 200/2014, đồng thời phải lập song song BCTC theo TT 99/2025 để đối chiếu. Số dư đầu năm 2027 phải được phân loại lại (restatement) theo hệ thống tài khoản mới. Doanh nghiệp niêm yết, công ty mẹ của tập đoàn quốc gia được khuyến khích áp dụng sớm trước 01/01/2027.

Tác động đối với ngân hàng thương mại

Các ngân hàng thương mại phải cập nhật hệ thống Core Banking, phần mềm ERP, đào tạo lại đội ngũ kế toán với chi phí ước tính từ 5–15 tỷ VNĐ mỗi ngân hàng. Ngân hàng Nhà nước yêu cầu hoàn thành chuyển đổi trước ngày 31/12/2026 để đảm bảo BCTC năm 2027 tuân thủ quy định mới.