Bài viết liên quan
Quản trị rủi ro
Quản trị Tài sản Nợ phải trả
Asset Liability Management (ALM)
ALM là quy trình quản lý rủi ro do sự chênh lệch về kỳ hạn, lãi suất và loại tiền giữa tài sản (cho vay, đầu tư) và nợ phải trả (tiền gửi, vay vốn) của ngân hàng. Mục tiêu là tối đa hóa lợi nhuận trong giới hạn rủi ro chấp nhận được, đảm bảo thanh khoản và an toàn hoạt động theo quy định của NHNN.
Quản trị Tài sản Nợ phải trả (ALM) là gì?
ALM là hệ thống quản trị chiến lược nhằm kiểm soát đồng thời rủi ro lãi suất, rủi ro thanh khoản và rủi ro tỷ giá phát sinh từ sự không khớp giữa hai bên bảng cân đối kế toán. Đây là nghiệp vụ bắt buộc theo Thông tư 13/2018/TT-NHNN (có hiệu lực từ 01/06/2018, sau đó được thay thế bởi Thông tư 17/2024/TT-NHNN về quản trị rủi ro lãi suất).
Ba trụ cột chính
- Quản trị rủi ro lãi suất: đo lường ảnh hưởng của biến động lãi suất đến thu nhập ròng (NII) và giá trị kinh tế vốn chủ sở hữu (EVE).
- Quản trị rủi ro thanh khoản: đảm bảo ngân hàng đáp ứng nghĩa vụ chi trả, duy trì chỉ tiêu LCR ≥ 100% và NSFR ≥ 100% theo Thông tư 22/2019/TT-NHNN (Basel III Việt Nam).
- Quản trị rủi ro tỷ giá: kiểm soát trạng thái ngoại tệ mở theo quy định tỷ giá tại Thông tư 15/2015/TT-NHNN.
Cấu trúc tổ chức
Hội đồng ALM thường họp hàng tháng, bao gồm CEO, CFO, CRO và Trưởng phòng Kế hoạch. Khối Treasury thực thi nghiệp vụ, Khối Risk kiểm soát độc lập theo mô hình ba tuyến phòng thủ (three lines of defense).
Ví dụ minh họa
Ngân hàng X có tổng tài sản 500.000 tỷ VND, trong đó cho vay trung-dài hạn 65% và huy động ngắn hạn 70%. Khi lãi suất huy động tăng 1%/năm mà lãi suất cho vay chưa điều chỉnh kịp, NII ước giảm 2.500 tỷ VND. ALM yêu cầu sử dụng swap lãi suất (IRS) để khóa biên lãi ròng, đồng thời điều chỉnh cơ cấu kỳ hạn huy động theo nguyên tắc bám sát tài sản.