Bài viết liên quan
Tài chính & Đầu tư
Hoán đổi lãi suất (IRS)
Interest Rate Swap
Hợp đồng phái sinh trong đó hai bên thỏa thuận trao đổi dòng tiền lãi suất trên cùng một khoản vốn gốc danh nghĩa trong một khoảng thời gian nhất định. Một bên trả lãi suất cố định và nhận lãi suất thả nổi (hoặc ngược lại) theo kỳ hạn đã cam kết. IRS được sử dụng phổ biến để phòng ngừa rủi ro lãi suất hoặc đầu cơ trên biến động lãi suất thị trường.
Hoán đổi lãi suất (IRS) là gì?
Hoán đổi lãi suất (Interest Rate Swap - IRS) là hợp đồng phái sinh OTC trong đó hai bên cam kết trao đổi dòng tiền lãi suất dựa trên cùng một vốn gốc danh nghĩa, trong khoảng thời gian xác định. Một bên thanh toán lãi cố định (Fixed), bên còn lại thanh toán lãi thả nổi (Floating) theo lãi suất tham chiếu. IRS là sản phẩm phòng ngừa rủi ro lãi suất phổ biến nhất, được quy định tại Nghị định 60/2015/NĐ-CP và Thông tư 33/2016/TT-NHNN về hệ thống thanh toán liên ngân hàng.
Đặc điểm
- Giao dịch OTC: Thực hiện ngoài sàn, theo ISDA Master Agreement hoặc khung hợp đồng của NHNN.
- Thanh toán chênh lệch: Hai bên chỉ chuyển phần chênh lệch giữa hai dòng lãi, không trao đổi gốc.
- Kỳ hạn đa dạng: Thường từ 1 năm đến 10 năm, thanh toán định kỳ 3 hoặc 6 tháng/lần.
- Lãi suất tham chiếu: Tại VN thường dùng lãi suất tiền gửi liên ngân hàng qua đêm (ON) hoặc kỳ hạn 6 tháng.
Ví dụ
Công ty X có khoản vay 200 tỷ VND lãi thả nổi (VNIBOR 6T + 2%) và muốn chuyển sang lãi cố định để dự phòng ngân sách. X ký IRS với Ngân hàng C: X trả cố định 8%/năm, nhận lãi thả nổi VNIBOR 6T. Nếu VNIBOR 6T tăng lên 9%, lãi thực tế X trả cho khoản vay là 11%, nhưng X nhận lại từ C khoản (9% - 8%) × 200 tỷ × 0,5 = 1 tỷ VND, nên chi phí lãi ròng vẫn là 10% - ổn định theo kế hoạch.