Bài viết liên quan
Tài chính & Đầu tư
FDI (Đầu tư trực tiếp nước ngoài)
Foreign Direct Investment (FDI)
FDI là hình thức nhà đầu tư nước ngoài mang vốn, công nghệ, kỹ thuật quản lý vào một quốc gia khác để thành lập hoặc mở rộng hoạt động sản xuất kinh doanh, với mục đích kiểm soát hoặc tham gia quản lý doanh nghiệp. Tại Việt Nam, FDI là động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, kim ngạch xuất khẩu và tạo việc làm, được điều chỉnh bởi Luật Đầu tư 2020.
FDI là gì?
FDI (Foreign Direct Investment) là khoản đầu tư dài hạn của cá nhân/tổ chức nước ngoài vào một nền kinh tế khác thông qua việc thành lập cơ sở sản xuất, mua cổ phần chi phối (thường từ 10% vốn điều lệ trở lên theo IMF/World Bank) hoặc tham gia quản lý doanh nghiệp. Tại Việt Nam, khái niệm này được quy định tại Luật Đầu tư 2020 (Luật số 61/2020/QH14), có hiệu lực từ 01/01/2021.
Hình thức FDI phổ biến tại Việt Nam
- Doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài: Samsung Electronics, Intel Products Vietnam, LG Display.
- Doanh nghiệp liên doanh: Toyota Vietnam (với các đối tác Việt).
- Hợp đồng BCC (Business Cooperation Contract): Hợp tác kinh doanh không thành lập pháp nhân.
- Đầu tư theo hình thức M&A: Masan mua lại mảng FMCG của Netpoleon, hay Vinfast thu hút vốn từ các quỹ nước ngoài.
- Hình thức BOT/BTO/BT: Áp dụng cho dự án hạ tầng (cao tốc Bắc Nam, sân bay Long Thành).
Vai trò của FDI đối với Việt Nam
Theo Tổng cục Thống kê (GSO), tổng vốn FDI đăng ký lũy kế đến cuối 2023 đạt khoảng 435 tỷ USD với hơn 36.000 dự án còn hiệu lực. Khu vực FDI đóng góp khoảng 70% kim ngạch xuất khẩu cả nước, tạo việc làm cho hơn 4 triệu lao động trực tiếp. Năm 2023, vốn FDI đăng ký mới đạt 36,6 tỷ USD, giải ngân đạt 23,18 tỷ USD - mức cao nhất trong 5 năm.
Ví dụ điển hình
Samsung đã đầu tư tổng cộng trên 20 tỷ USD qua các nhà máy tại Bắc Ninh, Thái Nguyên và TP.HCM, biến Việt Nam thành trung tâm sản xuất smartphone và linh kiện điện tử lớn nhất của tập đoàn này trên toàn cầu.