Công ty cổ phần

Công ty cổ phần là gì?

Công ty cổ phần (Joint-Stock Company) là loại hình doanh nghiệp có vốn điều lệ được chia thành nhiều phần bằng nhau gọi là cổ phần. Công ty có tư cách pháp nhân kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp. Căn cứ pháp lý: Điều 111, 112 Luật Doanh nghiệp 2020 (Luật số 59/2020/QH14).

Đặc điểm chính

• Số lượng cổ đông: tối thiểu 03 cổ đông, không giới hạn tối đa (kể cả cá nhân và tổ chức).
• Vốn điều lệ: không có mức tối thiểu bắt buộc, do doanh nghiệp tự quyết định; được phép góp vốn bằng Đồng Việt Nam, ngoại tệ tự do chuyển đổi, vàng, tài sản vô hình theo Điều 36 Luật Doanh nghiệp 2020.
• Trách nhiệm của cổ đông: giới hạn trong phạm vi số vốn đã góp vào công ty.
• Quyền phát hành: cổ phiếu, trái phiếu, chứng chỉ quỹ và các loại chứng khoán khác theo Luật Chứng khoán 2019.
• Quản trị: Đại hội đồng cổ đông, Hội đồng quản trị, Ban kiểm soát (mô hình 3 tầng) hoặc không có Ban kiểm soát (mô hình 2 tầng theo Điều 137 Luật Doanh nghiệp 2020).
• Tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài: tuân thủ cam kết WTO và các điều ước quốc tế.

Ví dụ minh họa

Công ty CP Vinamilk (Mã CK: VNM) thành lập năm 2003 với vốn điều lệ ban đầu 1.560 tỷ đồng chia thành 1,56 tỷ cổ phần mệnh giá 10.000 đồng, đăng ký tại Sở KH&ĐT TP.HCM. Cổ đông chỉ chịu trách nhiệm trong phạm vi số cổ phần đã mua. Công ty được phát hành cổ phiếu niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE) và huy động vốn bằng trái phiếu doanh nghiệp để mở rộng sản xuất. Đây là mô hình phổ biến nhất của các ngân hàng thương mại cổ phần tại Việt Nam như Vietcombank, BIDV, Techcombank.