commodity money

Commodity Money là gì?

Commodity money (tiền hàng hóa) là loại tiền có giá trị nội tại vì được làm từ hoặc đại diện cho một hàng hóa thực có giá trị sử dụng. Giá trị của loại tiền này không phụ thuộc vào quy định của chính phủ mà được xác định bởi giá trị thị trường của hàng hóa cấu thành nó. Commodity money được sử dụng rộng rãi trong các nền kinh tế tiền kim loại trước khi tiền pháp định (fiat money) ra đời.

Đặc điểm

• Có giá trị nội tại: giá trị sử dụng ngoài vai trò phương tiện thanh toán (vàng làm trang sức, muối dùng để ăn, bạc dùng trong công nghiệp).
• Không phụ thuộc vào sự chấp nhận pháp lý hay niềm tin vào chính phủ phát hành.
• Giá trị biến động theo giá thị trường của hàng hóa cơ sở.
• Được sử dụng trao đổi từ thời cổ đại (vỏ sò, muối) đến các nền văn minh kim loại (vàng, bạc, đồng).
• Khác với fiat money: tiền pháp định không có giá trị nội tại, chỉ có giá trị vì chính phủ tuyên bố là phương tiện thanh toán hợp pháp.

Ví dụ

Đồng tiền vàng thời nhà Nguyễn tại Việt Nam là một dạng commodity money điển hình - đồng tiền có giá trị bằng lượng vàng chứa trong nó. Trong lịch sử, muối cũng được dùng làm tiền tại nhiều vùng ven biển. Ngày nay, mặc dù tiền pháp định (VNĐ) đang thống trị thanh toán, nhiều quốc gia vẫn dự trữ vàng trong kho bạc quốc gia như một dạng commodity money dự phòng. Theo Bộ luật Dân sự 2015 (Luật số 91/2015/QH13), vàng được công nhận là tài sản hợp pháp, có thể dùng để giao dịch, bảo đảm nghĩa vụ dân sự.