Báo cáo phòng chống rửa tiền (AML)

Báo cáo phòng chống rửa tiền là gì?

Là các báo cáo do đơn vị báo cáo (tổ chức tín dụng, công ty chứng khoán, công ty bảo hiểm, fintech) phải lập và gửi Cục Phòng chống rửa tiền (PCCRM) thuộc NHNN theo quy định tại Luật Phòng, chống rửa tiền 2022 có hiệu lực từ 01/11/2022 và Nghị định 22/2023/NĐ-CP hướng dẫn chi tiết.

Các loại báo cáo AML bắt buộc

• Báo cáo giao dịch đáng ngờ (STR - Suspicious Transaction Report): Gửi trong vòng 24 giờ kể từ khi phát hiện giao dịch đáng ngờ. Mẫu biểu theo Phụ lục III Nghị định 22/2023.
• Báo cáo giao dịch có giá trị lớn (CTR - Currency Transaction Report): Giao dịch tiền mặt từ 400 triệu đồng trở lên hoặc ngoại tệ tương đương từ 5.000 USD trở lên phải báo cáo trong 24 giờ.
• Báo cáo giao dịch chuyển tiền điện tử: Từ 100 triệu đồng/ngày hoặc 500 triệu đồng/tháng cho khách hàng cá nhân.
• Báo cáo định kỳ hoạt động AML: Báo cáo 6 tháng và hàng năm về số lượng STR, số trường hợp đình chỉ giao dịch, kết quả rà soát khách hàng.
• Báo cáo kịp thời các biện pháp phong tỏa tài sản: Theo yêu cầu của Cục PCCRM hoặc cơ quan có thẩm quyền.

Quy trình nội bộ phát hiện giao dịch đáng ngờ

TCTD phải áp dụng phương pháp Know Your Customer (KYC) và Customer Due Diligence (CDD) theo Điều 15 Luật 14/2022, bao gồm: (1) nhận diện khách hàng; (2) xác minh danh tính bằng giấy tờ tùy thân; (3) tìm hiểu mục đích giao dịch; (4) rà soát danh sách đen (sanctions lists) của FATF, OFAC, EU.

Ví dụ cụ thể

Ngày 15/3/2025, khách hàng Nguyễn Văn C gửi 450 triệu đồng mặt qua 3 lần giao dịch trong 1 ngày (mỗi lần 150 triệu - dưới ngưỡng báo cáo) để tránh bị phát hiện. Hệ thống giám sát tự động của ngân hàng TMCP D phát hiện hành vi cấu trúc hóa (structuring/smurfing) và lập STR gửi Cục PCCRM trong 18 giờ, đồng thời tạm đình chỉ giao dịch theo Luật 14/2022.